Annuïtair, lineair of aflossingsvrij? Hypotheekvormen vergeleken
Door Joris KerkhofBijgewerkt op Gepubliceerd op 6 min lezen

Welke hypotheekvorm past bij je? Annuïtair = vaste maandlast. Lineair = aflossen. Aflossingsvrij = geen aflossing. Wij leggen uit wanneer welke vorm verstandig is, met cijfers en fiscale gevolgen.
De drie hoofdvormen op een rij
Annuïtair (sinds 2013 verplicht voor renteaftrek bij nieuwe hypotheken):
- Maandlast blijft constant gedurende de looptijd.
- Begin: veel rente, weinig aflossing. Eind: weinig rente, veel aflossing.
- Volledig afgelost na 30 jaar.
Lineair:
- Vast aflossingsbedrag per maand (hypotheek/360 maanden = vaste aflossing).
- Rente daalt elke maand → totale maandlast daalt.
- Eerste jaren hoogste maandlast, na 5-10 jaar lager dan annuïtair.
- Volledig afgelost na 30 jaar.
Aflossingsvrij:
- Je betaalt alleen rente, geen aflossing.
- Sinds 2013 GEEN renteaftrek voor nieuwe aflossingsvrije hypotheken (op het deel dat aflossingsvrij is).
- Hoofdsom blijft staan — je moet hem op einddatum (30 jaar later) aflossen of doorlopen.
- Maximum 50% van marktwaarde sinds 2013 voor banken zonder NHG.
Rekenvoorbeeld: 350.000 euro, rente 3,5%, 30 jaar
Annuïtair:
- Maandlast: ~1.572 euro vast.
- Eerste maand: ~1.020 euro rente + ~552 euro aflossing.
- Laatste maand: ~5 euro rente + ~1.567 euro aflossing.
- Totaal betaald over 30 jaar: ~566.000 euro (216.000 euro rente).
Lineair:
- Eerste maand: 1.972 euro (972 euro aflossing + 1.000 euro rente).
- Laatste maand: 975 euro (972 euro aflossing + 3 euro rente).
- Totaal betaald over 30 jaar: ~534.000 euro (184.000 euro rente).
- Bespaart 32.000 euro rente vs annuïtair, maar zwaardere eerste 10-15 jaar.
Aflossingsvrij (deel van 175.000 euro = 50%):
- Maandlast op aflossingsvrij deel: ~510 euro rente. Geen aflossing.
- Resterend deel (175.000 euro) annuïtair: ~786 euro maandlast.
- Totaal: ~1.296 euro per maand → 276 euro lagere maandlast dan volledig annuïtair.
- Maar: na 30 jaar nog 175.000 euro openstaand. Moet uit verkoop, spaargeld of nieuwe hypotheek komen.
Wanneer kies je welke vorm?
Annuïtair: als je voorspelbare vaste maandlasten wilt en hypotheekrente-aftrek wilt benutten. Standaard keuze voor 80% van de starters.
Lineair: als je in het begin meer kunt opbrengen en wilt versnellen op aflossing. Resultaat: minder totale rente, eerder schuldvrij. Goed bij hoog inkomen + verwachting van inkomensdaling later (kinderen, deeltijd).
Aflossingsvrij: alleen verstandig als:
- Je 50%+ eigen inbreng hebt en de aflossingsvrij deel max 50% van marktwaarde is.
- Je een expliciet aflossingsplan hebt: spaarpot, beleggingsrekening, te verwachten erfenis, eerdere woning verkopen.
- Je wilt lage maandlasten in pensioenfase met al gefinancierd huis voor de rest.
Combinatie is gangbaar
Veel hypotheken zijn een combinatie. Bijvoorbeeld 50% annuïtair + 50% aflossingsvrij. Je krijgt renteaftrek over het annuïtair deel, en lagere maandlast op aflossingsvrij deel. Bespreek dit expliciet bij hypotheekadviseur.
Veelgestelde vragen
Voor nieuwe hypotheken (na 1-1-2013): NEE op het aflossingsvrije deel. Voor bestaande hypotheken van vóór 2013: meestal nog 30 jaar renteaftrek behouden. Hierdoor is annuïtair voor starters fiscaal veel gunstiger.
Ja, maar alleen door over te sluiten. Bij oversluiten: nieuwe hypotheek vorm vrij kiezen. Wel: oversluitkosten (3.000-5.000 euro) en eventueel boeterente. Loont alleen bij sterke inkomensgroei + lange resterende looptijd.
Een variant van aflossingsvrij waarbij je naast rente ook spaart in een gekoppelde polis. Op einddatum lossen polisuitkering en hypotheek tegen elkaar weg. Sinds 2013 niet meer beschikbaar voor nieuwe hypotheken (geen renteaftrek). Bestaande spaarhypotheken blijven bestaan tot einde looptijd.
Bij gelijkblijvende rente: maandlast blijft hetzelfde (vandaar de naam). Wel verschuift de samenstelling: meer aflossing, minder rente. Renteaftrek-voordeel daalt dus elk jaar — netto maandlast STIJGT licht (paar euro per maand per jaar). Bij rentewijziging na rentevast: nieuwe annuïteit berekend.
Totaal over 30 jaar: ja, lineair bespaart 30.000-50.000 euro rente. Maar: eerste 10-15 jaar zijn de maandlasten 200-500 euro hoger dan annuïtair. Voor starters die in eerste jaren krap zitten: annuïtair geeft ademruimte. Voor draagkrachtigen: lineair is beter.