Wat is het verschil tussen 4G en 5G?
Door Joris KerkhofBijgewerkt op Gepubliceerd op 5 min lezen
5G is sneller dan 4G, maar het verschil merk je in de praktijk niet altijd. Dit zijn de echte verschillen qua snelheid, latency en beschikbaarheid in Nederland en wanneer het de moeite waard is om over te stappen.
Wat is het technische verschil tussen 4G en 5G?
4G (LTE) en 5G zijn beide mobiele netwerktechnologieen, maar ze werken op fundamenteel andere manieren. Het meest zichtbare verschil is snelheid: 5G haalt theoretisch tot 10 Gbit/sGigabit per seconde: 1000 Mbit/s., terwijl 4G maximaal 300 Mbit/sMegabit per seconde: de eenheid voor internetsnelheid. 8 Mbit/s is 1 MB per seconde. bereikt. In de praktijk zijn de snelheden lager.
Naast snelheid is er een cruciaal verschil in latencyDe reactietijd van je verbinding in milliseconden. Lager is beter, vooral voor gamen en videobellen. (vertraging). 4G heeft een gemiddelde latency van 30 tot 50 milliseconden. 5G brengt dit terug naar 1 tot 10 milliseconden, relevant voor real-time toepassingen zoals online gaming, videobellen en connected voertuigen.
Bovendien kan 5G veel meer apparaten tegelijk bedienen per vierkante kilometer. Dat maakt het relevant voor drukke locaties: concerten, stations en stadscentra waar 4G piekt en vertraagt.
Hoe snel is 5G in de praktijk in Nederland?
Metingen door Opensignal (2025) laten zien dat 5G-gebruikers in Nederland gemiddeld 200 tot 400 Mbit/s downloadsnelheid halen, tegenover 40 tot 80 Mbit/s op 4G. De exacte snelheid hangt af van de gebruikte frequentieband:
- Sub-6 GHz (700 MHz - 3,5 GHz): groot bereik, matig sneller dan 4G. De meeste 5G in Nederland werkt hierop.
- mmWave (26 GHz+): extreem snel (1-10 Gbit/s) maar bereik van slechts tientallen meters. Vooralsnog alleen op drukke hotspots ingezet.
Voor dagelijks gebruik, streaming, social media en navigatie zul je het verschil tussen 4G en 5G nauwelijks voelen. Het verschil is het grootst op drukke plekken en bij zware datatoepassingen.
Hoe groot is de 5G-dekking in Nederland?
KPN, Odido en VodafoneZiggo hebben alle drie een groeiend 5G-netwerk. Per begin 2026 dekt 5G ruim 90% van de bevolking (populatiedekking), maar slechts circa 60% van het grondoppervlak. Dat betekent: steden en dorpskernen zijn goed gedekt, landelijk gebied loopt nog achter.
Controleer de dekkingskaart van je provider voordat je een 5G-abonnement neemt. KPN heeft historisch de breedste geografische dekking; Odido (T-Mobile) scoorde in 2025 het hoogst op gemiddelde 5G-snelheid in stedelijke gebieden.
Wanneer is het de moeite waard om een 5G-abonnement te kiezen?
5G is het waard als je:
- Een 5G-compatibele telefoon hebt (vrijwel alle smartphones vanaf 2022 ondersteunen 5G)
- Regelmatig op drukke locaties bent waar 4G overbelast raakt
- Zware datatoepassingen gebruikt zoals 4K-streaming onderweg, cloudgaming of grote bestanden uploaden
- In een goed gedekte stad woont of werkt
Heb je een oudere telefoon of woon je in een landelijk gebied? Dan levert 5G je momenteel weinig extra op. 4G is in dat geval voldoende voor alle alledaagse gebruik. Bijna alle sim-only abonnementen boven de 15 euro per maand bevatten 5G tegenwoordig standaard.
Veelgestelde vragen
Nee. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) concluderen op basis van wetenschappelijk onderzoek dat 5G geen bewezen gezondheidsrisico heeft bij de gehanteerde blootstellingslimieten. Nederland hanteert de Europese veiligheidslimieten van ICNIRP, die een ruime veiligheidsmarge inbouwen.
Nee. Ook met een 4G-toestel profiteer je van hogere datasnelheden op een goed 4G-netwerk. Maar wil je de maximale snelheid en laagste latency van 5G benutten, dan heb je een 5G-compatible toestel nodig. Vrijwel alle smartphones boven de 300 euro die na 2022 zijn uitgebracht ondersteunen 5G.
Niet meer in de meeste gevallen. In 2025 en 2026 bieden KPN, Odido en VodafoneZiggo 5G standaard aan op vrijwel alle sim-only abonnementen, zonder toeslag. Je betaalt dus niet extra voor 5G-toegang. Het verschil zit in je datapakket en de contractduur.
Uit onafhankelijke metingen van Opensignal (2025) scoorde Odido (voorheen T-Mobile) het hoogst op gemiddelde 5G-downloadsnelheid in stedelijke gebieden. KPN biedt de bredere geografische 5G-dekking. VodafoneZiggo zit er tussenin. In de praktijk zijn de verschillen klein voor dagelijks gebruik.
Er is geen vastgestelde uitschakeldata voor 4G in Nederland. Providers verwachten 4G nog zeker tot 2030 actief te houden naast 5G. De overgang zal geleidelijk gaan, net zoals de afschaling van 3G (uitgeschakeld in 2022 door de meeste providers) verliep.
Geschreven door
