Stadsverwarming uitgelegd: hoe werkt het en wat zijn de kosten?

Steeds meer Nederlandse nieuwbouwwoningen draaien op stadsverwarming in plaats van gas. Dit zijn de voordelen, nadelen en concrete kosten van warmtenet vs gas en warmtepomp.
Wat is stadsverwarming?
Stadsverwarming (of warmtenet) levert warm water voor verwarming en douche via een ondergronds netwerk uit een centrale warmtebron. Geen eigen CV-ketel of warmtepomp nodig: de warmte komt 'kant-en-klaar' je huis binnen.
Bronnen voor de warmte:
- Restwarmte uit industrie of afvalverbranding: bv. Rotterdamse haven, ENECO Zaanstad, Vattenfall Diemen.
- Geothermie (aardwarmte): dieper dan 1 km onder de grond. Steeds vaker in nieuwbouwwijken.
- Biomassa-installaties: tijdelijk, transitie naar duurzaam.
In 2026 hebben circa 700.000 Nederlandse huishoudens stadsverwarming. Verwacht 1,5 miljoen tegen 2030.
Wat kost het versus gas?
| Stadsverwarming | Gas (HR-ketel) | Warmtepomp | |
|---|---|---|---|
| Vaste kosten/jaar | 300-450 euro | 250 euro (gasaansluiting) | 150 euro |
| Variabele kosten/GJ of m³ | ~30 euro/GJ | ~1,70 euro/m³ | ~0,40 euro/kWh |
| Typisch jaarverbruik | 35-50 GJ | 1.300-1.700 m³ | 3.500-5.000 kWh |
| Totaal/jaar (gemiddeld) | 1.500-1.900 euro | 2.300-3.000 euro | 1.600-2.150 euro |
| CO2-uitstoot | Lager (afhankelijk bron) | Hoog | Laagst (bij groene stroom) |
Stadsverwarming is gemiddeld goedkoper dan gas, maar je hebt geen keuze in leverancier — je woont op een vast warmtenet en betaalt het tarief van het beheerende warmtebedrijf (Vattenfall, Eneco of lokale partij).
Voor- en nadelen
Voordelen
- - Geen CV-ketel of warmtepomp in huis
- - Lagere CO2-uitstoot dan gas
- - Geen onderhoudskosten ketel
- - Stille verwarming (geen apparaat)
- - Schaalvoordelen bij grote netten
Nadelen
- - Geen leverancier-keuze (gebonden monopolie)
- - Hoge vaste aansluitkosten
- - Soms hoge kosten voor warmwater (douche)
- - ACM-tarieven kunnen sterk stijgen
- - Niet altijd duurzaam (afhankelijk bron)
Wat zegt de ACM?
De Autoriteit Consument & Markt regelt maximumtarieven voor stadsverwarming jaarlijks. Voor 2026 ligt het maximaal vast op 30 euro/GJ + 240 euro vastrecht/jaar. Sommige aanbieders vragen tot dat maximum, anderen iets minder.